حسن سليماني
شش روز پس از آنكه، برادران محمودي در خيابان دارايي قزوين، آماج گلوله يك افسر ژاندارمري قرار گرفته و به شهادت رسيدند و تشييع پيكرشان در هفتم ديماه سال 1357 به درگيريهاي گسترده مردم با نظاميان كشيده شد، رژيم پهلوي كه خود را در آستانه فروپاشي ميديد، در واكنش به خيزش تازه مردم قزوين، عصر 12 ديماه با يورش تانكهاي چيفتن به مردم كوچه و بازار، دست به كشتار وحشيانه مردم اين شهر و تخريب بيسابقه اموال آنان زد. در هجوم نظاميان كه با حمله به صف يك نفتفروشي در خيابان پادگان آغاز شد و به سرعت به همهي خيابانها و محلههاي مركزي گسترش يافت، شماري از مردم قزوين به خاك و خون كشيده شدند و خسارتهاي فراواني براثر به آتش كشيدن و تخريب دهها دستگاه اتومبيل، خانه و مغازه برجاي ماند.
تنها ساعاتي پس از هجوم برنامهريزي شده نظاميان به مردم قزوين، خبرگزاري فرانسه در گزارشي، ابعاد گسترده اين حركت سبعانه را به جهانيان مخابره كرد.
خبرگزاري فرانسه در اين گزارش حمله نظاميان را چنين توصيف كرد: «در زدو خوردهاي شديد كه امروز در شهر قزوين روي داد، ده نفر كشته و عدهاي زخمي شدهاند. طبق اطلاعات كسب شده، از يك بيمارستان در قزوين، آمبولانسها موفق شدهاند تا قبل از اعلام منع عبور و مرور به وسيله ارتش، جسد هفت كشته و دهها زخمي را به بيمارستان انتقال دهند. طبق اطلاعات مذكور، نظاميها منزل چندين پزشك و يك بيمارستان دولتي را منهدم كردند. نظاميها همچنين به كسي اجازه نميدادند به زخميهايي كه در خيابانها افتادهاند نزديك شوند. همچنين دهها مغازه و خانه در خيابانهاي پهلوي، شاه، سپه، مولوي، سعدي و پادگان در اثر حمله مأموران غارت شده و تعداد زيادي از اتومبيلهاي اهالي به آتش كشيده شده است. مردم نيز شهدا را مخفيانه به خاك ميسپارند و مجروحان نيز از مراجعه به بيمارستان خودداري ميكنند. آنان ميگويند چون يكي از بيمارستانهاي شهر مورد حمله مأموران قرار گرفته است و خانههاي برخي پزشكان و داروخانهها به آتش كشيده شده است، تأمين جاني در بيمارستانها ندارند».
گزارشهاي برجاي مانده نشان ميدهد؛ به دنبال حمله نظاميان به بيمارستان «شاه اسماعيل» قزوين و تخريب خانه پزشكان و داروخانههاي اين شهر، روز چهارشنبه سيزدهم ديماه كليه پزشكان قزوين از ترس جان و مال وناموس خود مخفي شدند و يا اين شهر را ترك كردند و فقط يك جراح، دكتر سياسي، در منزل رو بهروي بيمارستان شاه اسماعيل براي رسيدگي به درمان همه بيماران و مجروحين نيازمند به امور پزشكي در قزوين باقي ماند.
سفارت آمريكا نيز در گزارشي از اوضاع قزوين به اعمال خشونت نظاميان پرداخت و اعلام كرد ؛ در اقدام اخير ارتش كه از كنترل خارج شده است [!]، حداقل 83 نفر كشته شدند. سربازان به سوي راهپيماياني كه از بازار قزوين خارج ميشدند شليك كردند كه در نتيجه 32 نفر كشته شدند.
به دنبال جنايات نظاميان رژيم پهلوي در قزوين، جامعه پزشكان و داروسازان در نامهاي به سازمان ملل متحد و صليب سرخ جهاني و سازمان جهاني حقوق بشر شكايت كردند.
پزشكان و داروسازان قزويني در اين نامه نوشتند: «روز سهشنبه 12/10/1357 بعد از تمهيد مقدمات، فروشگاه بزرگ [فروشگاه ارتش] را در خيابان تهران [قديم] به آتش ميكشند و بعد از ازدحام مردم دو تانك چيفتن مسلسلهاي آماده براي درو كردن مردم وارد عمل ميشوند و بعد از مقتول و مجروح كردن عده زيادي از مردم، كليه اتومبيلهاي دو طرف خيابان را به آتش ميكشند و تعداد زيادي از مصدومين و مجروحين زنده را كه نيازمند كمكهاي فوري بودهاند به ميان شعلههاي آتش افكنده و خاكستر ميكنند. به «بيمارستان دهخدا» كه گروهي از مجروحين را در خود جا داده بود حمله كرده و بعد از شكستن شيشهها و كتك زدن و مضروب كردن دكتر دفتري، پزشك عاليقدر و انسان دوست و آزاده قزوين و رياست نظام پزشكي قزوين، با تانك به خانههاي بيدفاع مردم حملهور شده و خانه اين پزشك وظيفهشناس را نيز با همه وسايلش به آتش ميكشند.»
جامعه پزشكان و داروسازان همچنين خواستار كمك و اقدام فوري مردم آزاديخواه و حقطلب ايران و جهان به مردم قزوين شدند.
در پي كشتار وحشيانه مردم، امام خميني (ره) در پيامي خطاب به ملت ايران، كشتار مردم در شهرهاي مشهد، قزوين، كرمانشاه، ... را به دست نظاميان محكوم كردند.
رهبر انقلاب در اين پيام نوشتند: « درود بر ملت مظلوم ايران، رحمت خداي تعالي بر مردم شجاع وآگاه كه براي احقاق حق خود قيام نموده و تا پاي جان و مال ايستاده[اند] . سلام بر اهالي محترم مشهد مقدس و قزوين و كرمانشاه و سراسر ايران كه در اين روزها با مصيبتهاي گوناگون، وحشيگريهاي دژخيمان شاه و دولت ياغي نظامي و حكومت سفاك روبهرو شده و با دادن هزاران كشته و زخمي دلاورانه مقاومت كرده و ميكنند! قتلعامهاي پياپي و وحشتناك و سفاكانهاي كه جز به دستور شاه خائن كه خود را در حال نزع [جان كندن] ميبيند و از تشبثات و دولتهاي جنگ و آشتي مأيوس و از پشتيبانيهاي غيرانساني قلدرهاي بينالمللي طرفي نبست نميتواند باشد. اين چندروز آخر عمر اين جنايتكار از خطرناكترين لحظات تاريخ كشور ما است. ملت مظلوم و شريف ايران بايد در مقابل باقيماندهي جنايات شاه پايداري كند تا به خواست خداوند تعالي، پيروزي نهايي را به دست آورد.»
به نوشته مطبوعات، در پی این حادثه بيش از دههزار تن از مردم قزوين روز هفدهم دی ماه، به منظور بزرگداشت شهداي هفته اخير در امامزاده سيدمحمد واقع در انتهاي خيابان تبريز اين شهر اجتماع كردند و ياد شهيدان راه آزادي را گرامي داشتند. اجتماعكنندگان سپس در حالي كه پرچمهاي سياه و تمثالهايي از حضرت آيتالله خميني در دست داشتند، و شعار ميدادند، خيابانهاي مولوي، كوروش، بازار وزير، عبيدزاكاني، بوعلي، فردوسي، خيام، بلاغي و سپه را زير پا گذاشتند. در طول مسير راهپيمايان، در چند نقطه سخنرانيهايي صورت گرفت و سخنرانان خواستار كنار رفتن دولت بختيار از صحنه سياست ايران شدند و اعمال نظاميان را در چند روز اخير تقبيح كردند. در اين راهپيمايي هيچگونه برخوردي ميان مأموران و مردم روي نداد.
به نوشته روزنامه كيهان هيئت چهارنفري كه از طرف آيتالله طالقاني مأمور رسيدگي به وقايع خونين شهر قزوين شده بود امروز از قزوين بازديد كرد و گزارش خود را تهيه نمود. اين گزارش مربوط به تهاجم نظاميان به مردم عادي و كشتار و تخريب اموال ايشان در روزهاي دهم تا دوازدهم دي ماه ميشد. جنايت نظاميان در روزهاي ياد شده در اين گزارش قيد شده بود.
